Zakup wadliwego telefonu, sprzętu AGD, samochodu albo nieruchomości często prowadzi do sporu ze sprzedawcą. W takich sytuacjach wiele osób szuka informacji o tym, czym jest rękojmia za wady, kiedy można z niej skorzystać i jak wygląda reklamacja z tytułu rękojmi. Trzeba jednak pamiętać, że nie każda reklamacja opiera się dziś na rękojmi. W przypadku wielu zakupów konsumenckich od przedsiębiorcy właściwą podstawą jest obecnie odpowiedzialność za niezgodność towaru z umową.

Spis treści:

  1. Czym jest rękojmia za wady?
  2. Reklamacja z tytułu rękojmi – kiedy nadal ma znaczenie?
  3. Rękojmia auta – kiedy można z niej skorzystać?
  4. Wyłączenie rękojmi – czy jest możliwe?
  5. Rękojmia a reklamacja
  6. Skonsultuj swoją sprawę z adwokatem
  7. FAQ – najczęściej zadawane pytania odnośnie rękojmi za wady
  8. Podsumowanie: rękojmia w praktyce

Czym jest rękojmia za wady?

Rękojmia za wady to jeden z podstawowych mechanizmów ochrony kupującego w polskim prawie cywilnym. Zgodnie z art. 556 Kodeksu cywilnego sprzedawca odpowiada względem kupującego, jeżeli rzecz sprzedana ma wadę. Odpowiedzialność ta wynika wprost z ustawy i co do zasady nie zależy od tego, czy sprzedawca wiedział o wadzie albo czy ponosi za nią winę.

W praktyce oznacza to, że kupujący może powołać się na rękojmię wtedy, gdy zakupiona rzecz jest wadliwa i nie odpowiada temu, co wynikało z umowy. Dotyczy to nie tylko rzeczy nowych, ale również używanych, choć w konkretnych przypadkach zakres odpowiedzialności może zostać odpowiednio ukształtowany w umowie.

Reklamacja z tytułu rękojmi – kiedy nadal ma znaczenie?

Reklamacja z tytułu rękojmi nadal może mieć znaczenie wtedy, gdy do danej umowy rzeczywiście stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o rękojmi. Dotyczy to w szczególności części transakcji między przedsiębiorcami, niektórych sprzedaży między osobami prywatnymi oraz innych sytuacji, w których nie znajduje zastosowania reżim konsumencki oparty na niezgodności towaru z umową. W takich sprawach kupujący może korzystać z uprawnień przewidzianych w Kodeksie cywilnym, w szczególności żądać obniżenia ceny albo odstąpić od umowy, a także domagać się usunięcia wady lub wymiany rzeczy.

Co do zasady odpowiedzialność z tytułu rękojmi trwa 2 lata od wydania rzeczy, a w przypadku nieruchomości 5 lat.

Sprawdź inny artykuł na temat: rękojmi za wady.

Rękojmia auta – kiedy można z niej skorzystać?

Przy zakupie samochodu najczęściej dochodzi do sporów o wady ukryte. Jeżeli do danej umowy stosuje się rękojmię, kupujący może dochodzić roszczeń, gdy pojazd ma wadę fizyczną lub prawną. W praktyce może chodzić np. o:

  • poważne usterki techniczne,
  • cofnięty licznik, nieujawnione uszkodzenia powypadkowe,
  • obciążenia prawne dotyczące pojazdu.

Kluczowe jest jednak każdorazowe ustalenie, czy w konkretnej sprawie podstawą będzie rękojmia z Kodeksu cywilnego, czy reżim konsumencki dotyczący niezgodności towaru z umową.

Wyłączenie rękojmi – czy jest możliwe?

Wyłączenie rękojmi jest możliwe, ale nie zawsze. Zgodnie z art. 558 § 1 k.c. strony mogą odpowiedzialność z tytułu rękojmi rozszerzyć, ograniczyć albo wyłączyć. Jeżeli jednak kupującym jest konsument, ograniczenie lub wyłączenie rękojmi jest dopuszczalne tylko w przypadkach określonych w przepisach szczególnych. Dodatkowo wyłączenie albo ograniczenie rękojmi jest bezskuteczne, jeżeli sprzedawca podstępnie zataił wadę przed kupującym. To oznacza, że temat wyłączenia rękojmi trzeba zawsze analizować przez pryzmat rodzaju umowy i statusu stron.

Rękojmia a reklamacja

Wyłączenie rękojmi jest możliwe, ale nie zawsze. Zgodnie z art. 558 § 1 k.c. strony mogą odpowiedzialność z tytułu rękojmi rozszerzyć, ograniczyć albo wyłączyć. Jeżeli jednak kupującym jest konsument, ograniczenie lub wyłączenie rękojmi jest dopuszczalne tylko w przypadkach określonych w przepisach szczególnych. Dodatkowo wyłączenie albo ograniczenie rękojmi jest bezskuteczne, jeżeli sprzedawca podstępnie zataił wadę przed kupującym. To oznacza, że temat wyłączenia rękojmi trzeba zawsze analizować przez pryzmat rodzaju umowy i statusu stron.

Przeczytaj również na temat: co grozi za jazdę pod wpływem alkoholu?

Skonsultuj swoją sprawę z adwokatem

Jeżeli sprzedawca odmawia uznania roszczeń, powołuje się na wyłączenie rękojmi albo nie wiesz, czy w Twojej sprawie właściwą podstawą jest rękojmia czy niezgodność towaru z umową, skontaktuj się z moją Kancelarią adwokacką z Wrocławia. Przeanalizuję treść umowy, charakter wady oraz możliwe kierunki działania i ocenię, jakie roszczenia możesz skutecznie dochodzić od sprzedawcy.

FAQ – najczęściej zadawane pytania odnośnie rękojmi za wady

Czy rękojmia obejmuje także rzeczy używane, w tym samochody?

Tak, rękojmia może mieć zastosowanie również do rzeczy używanych, w tym do samochodów. Przy takich sprawach kluczowe znaczenie ma jednak treść umowy, opis stanu rzeczy i to, czy odpowiedzialność sprzedawcy nie została ograniczona albo wyłączona w dopuszczalnym zakresie.

Czy sprzedawca może wyłączyć rękojmię?

Tak, ale nie zawsze. Kodeks cywilny przewiduje możliwość rozszerzenia, ograniczenia albo wyłączenia rękojmi, jednak wobec konsumenta takie wyłączenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach przewidzianych przepisami szczególnymi. Dodatkowo wyłączenie rękojmi nie chroni sprzedawcy, jeżeli podstępnie zataił wadę.

Czy przy zakupie od przedsiębiorcy mogę złożyć reklamację z tytułu rękojmi?

Nie zawsze. Jeżeli chodzi o towar kupiony przez konsumenta od przedsiębiorcy, właściwą podstawą reklamacji jest obecnie co do zasady niezgodność towaru z umową. Konsument może wtedy żądać przede wszystkim naprawy albo wymiany, a w dalszej kolejności także obniżenia ceny albo odstąpienia od umowy w przypadkach wskazanych w ustawie.

Czy warto składać reklamację na piśmie?

Tak, w praktyce zdecydowanie warto. Pisemne zgłoszenie ułatwia wykazanie, kiedy wada została zgłoszona, czego kupujący się domagał i jakie stanowisko zajął sprzedawca. UOKiK publikuje także gotowe wzory pism reklamacyjnych dla konsumentów.

Ile trwa rękojmia za wady?”

Kodeks cywilny stanowi, że co do zasady wada musi zostać stwierdzona przed upływem 2 lat od wydania rzeczy, a przy nieruchomości przed upływem 5 lat

Podsumowanie: rękojmia w praktyce

Rękojmia za wady nadal pozostaje ważnym instrumentem ochrony kupującego, choć nie w każdej sprawie będzie dziś właściwą podstawą dochodzenia roszczeń. W praktyce najważniejsze jest ustalenie, czy w danym przypadku zastosowanie mają przepisy Kodeksu cywilnego o rękojmi, czy też regulacje dotyczące niezgodności towaru z umową. Ma to szczególne znaczenie przy zakupie samochodu, rzeczy używanych oraz w sytuacjach, w których sprzedawca powołuje się na wyłączenie rękojmi. Jeżeli sprzedawca odmawia uznania roszczeń, warto przeanalizować treść umowy, charakter wady i właściwą podstawę prawną przed podjęciem dalszych działań.